4 januari 2006
Beste Cecilia,
Natuurlijk weet ik nog wie je bent. Bijgaand stuur ik je een lijst met titels. Daarop ontbreken de exacte gegevens van Brindis, een serie behoorlijk gekke
“neo-dada”-muziektheaterstukken, (zo gek zelfs dat ik die stijl heb laten varen en(steeds) conservatiever ben geworden.
29 juli 2006
Lieve Ceci,
Je e-mail heeft me uit mijn apathie verlost. Wat ook komt doordat ik een hevige inwendige bloeding heb overleefd, doordat ik van arts ben veranderd én doordat het bloed dat ik van een anonieme donor kreeg beter bleek te zijn dan het mijne (en hij niet aan apathie lijdde). Het had ook te maken met de narcose (zonder infuus), waaruit ik vrolijk zingend wakker werd.
Het was een ervaring die vraagt om een toost (brindis).
Mijn vader zei altijd dat Argentinië een “bananenland” was, waarmee hij een
land zonder hoop op vooruitgang bedoelde, verwijzend naar de arme landen uit het Caribisch gebied die bijna geheel afhankelijk zijn van hun enige exportproduct: bananen. Dat bracht me op het idee muziek te componeren die laat zien wat er gebeurt als een musicus zich midden in een tropische storm bevindt in een hutje met gaten in het dak en doorgaat met pianospelen, al vallen er regendruppels op zijn hoofd. Hij probeert de gure weersomstandigheden en hardvochtige omgeving niet te ontvluchten maar integreert ze juist op speelse en ogenschijnlijk naïeve wijze in zijn muziek. De term traficante (handelaar/verkoper) heb ik in de titel opgenomen omdat ik geloof dat er voor een musicus niets ergers is dan rond te moeten komen als bananenverkoper; het zou een dubbele marginalisering betekenen: als musicus én als clandestiene verkoper in een arm land.
Wat voor het oog is moet niet verdubbelen wat voor het oor is .
Robert Bresson
De handelingen ‘rondom muziek’ (zoals stemmen, tellen, wachten, de fout in
gaan, herhalen, solmiseren) vormen het uitgangspunt van deze compositie. Er
zijn bepaalde cinematografische ideeën voor montage in terug te vinden,
zoals herhalingen van scènes, flashbacks en knip- en plaktechnieken. Alrededor de la música geeft een persoonlijke visie op de verhouding beeld-geluid in een kamermuziekwerk.
Acustica is misschien wel het meest geraffineerde voorbeeld van Kagels zelfbedachte genre, het ‘instrumentaal theater’. In de partituur staat vermeld dat het stuk vraagt om onorthodoxe musici die bereid zijn de grenzen van hun vak te verleggen, aangezien maar weinig van de experimentele geluidsbronnen die erin omschreven worden conventionele instrumenten zijn; waar er wel conventionele instrumenten in de partituur voorkomen moeten deze steeds op onconventionele manieren bespeeld worden. Elke muzikale handeling wordt echter nauwgezet omschreven en er zijn diagrammen en foto’s in de partituur opgenomen waarin te zien is hoe de instrumenten moeten worden gebouwd ofwel verbouwd. Wat de partituur niet aangeeft is de volgorde waarin de afzonderlijke instrumentale delen moeten worden uitgevoerd; in plaats daarvan stelt Kagel voor dat iedere artiest zelf de delen uitkiest die hij of zij zou willen uitvoeren en vervolgens tijdens de repetities uitzoekt welke volgorde het beste werkt in combinatie met van tevoren opgenomen geluidsmateriaal en met wat de andere musici laten horen. Toegegeven, met deze werkwijze is Kagel duidelijk schatplichtig aan zowel John Cage als het absurdistisch toneel, maar de ondermijnende kritiek op algemeen geaccepteerde ideeën over wat iets tot muziek of tot een instrument maakt, is vooral typerend voor Kagel, moderne meester van de ironie. (Christopher Fox)